ทุกวันนี้ข้อมูลถูกสร้างขึ้นมหาศาลจากกิจกรรมออนไลน์ การทำธุรกิจ และการใช้เทคโนโลยีต่าง ๆ ทำให้ Data Center หรือศูนย์เก็บข้อมูลกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของโลกดิจิทัล แต่ Data Center แบบเดิมมีจุดอ่อนใหญ่คือ ใช้พลังงานมหาศาล ทั้งในการเดินเซิร์ฟเวอร์และระบบทำความเย็น ส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมโดยตรง

นี่เองที่ทำให้แนวคิด “Green Data Center” เกิดขึ้น - ศูนย์ข้อมูลที่ออกแบบให้ใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพ และเป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมมากขึ้น เช่น

- ใช้วัสดุก่อสร้างที่ยั่งยืน

- ใช้ระบบควบคุมอุณหภูมิและแสงสว่างอัตโนมัติ

- ใช้พลังงานสะอาด เช่น แผงโซลาร์เซลล์

- ใช้เทคโนโลยีเพื่อลดการใช้พลังงานหรือหมุนเวียนพลังงานกลับมาใช้ใหม่

ข้อดีคือ ช่วยลดต้นทุนระยะยาว ลดการปล่อยคาร์บอน และสร้างภาพลักษณ์ที่รับผิดชอบต่อสิ่งแวดล้อม ซึ่งตรงกับความต้องการของผู้บริโภคยุคใหม่ที่ใส่ใจเรื่องความยั่งยืน

ตลาดโลกโตแรง - ไทยเป็นเป้าหมายลงทุน

กระทรวงพาณิชย์ โดยสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) พบว่า ปี 2567 การลงทุน Green Data Center ทั่วโลก มีมูลค่า 7.05 หมื่นล้านดอลลาร์สหรัฐ และยังโตเฉลี่ยปีละ 19% ต่อไป ขณะที่หลายประเทศมีนโยบายในการส่งเสริม Green Data Center เช่น สหรัฐฯ จีน และสิงคโปร์

ไทยเองก็ไม่แพ้ใคร เพราะมีทำเลเชื่อมต่ออาเซียนและโครงสร้างพื้นฐานคุณภาพสูง ทำให้ในปี 2567 มีการขอรับการส่งเสริมการลงทุนกิจการ Data Center คิดเป็นมูลค่า 2.41 แสนล้านบาท และครึ่งแรกของปี 2568 มูลค่าก็พุ่งไปถึง 5.21 แสนล้านบาท นักลงทุนรายใหญ่ที่เข้ามาแล้ว ได้แก่ AWS, Google, Microsoft, Huawei และอีกหลายบริษัท

ความท้าทายที่ไทยยังต้องเจอ

แม้จะมีโอกาส แต่ไทยยัง ไม่มีนโยบายเฉพาะสำหรับ Green Data Center และยังมีอุปสรรค เช่น

- พลังงานหมุนเวียนยังไม่พอและไม่เสถียร

- ขาดบุคลากรที่มีทักษะด้านเทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม

- ต้นทุนการลงทุนสูง คืนทุนช้ากว่า Data Center ปกติ

- ความไม่แน่นอนของนโยบายต่างประเทศ เช่น การควบคุมการส่งออกชิป AI

ทางออกและอนาคตของไทย

ไทยควรอาศัยความร่วมมือทั้งจากภาครัฐ เอกชน และสถาบันการศึกษา ในการสร้างระบบนิเวศที่เหมาะสม เช่น

- ให้สิทธิประโยชน์ด้านภาษีและเงินทุนสนับสนุน

- กำหนดมาตรฐานและระบบรับรอง Green Data Center

- พัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานสะอาด

- สร้างเครือข่ายวิจัยและพัฒนาบุคลากร

ไทยควรสร้างสภาพแวดล้อมที่เอื้อต่อการเติบโตให้กับ Green Data Center ซึ่งจะเป็นกลไกสำคัญในการดึงดูดการลงทุนและยกระดับความสามารถในการแข่งขันของภาคธุรกิจไทยให้พร้อมเปลี่ยนผ่านสู่เทคโนโลยีดิจิทัลและสิ่งแวดล้อมอย่างยั่งยืน